Χειρουργείο για πέτρες στη χολή: πριν, κατά και μετά

Οι πέτρες στη χολή που προκαλούν συμπτώματα είναι η πιο συχνή αιτία για την αφαίρεση της χοληδόχου κύστης. Όταν η επέμβαση είναι προγραμματισμένη και όχι επείγουσα, υπάρχει χρόνος να οργανωθεί σωστά η προετοιμασία, να λυθούν οι απορίες και να σχεδιαστούν οι πρώτες μέρες στο σπίτι. Παρακάτω θα βρείτε τι γίνεται συνήθως πριν, κατά τη διάρκεια και μετά το χειρουργείο, καθώς και ποια σημάδια χρειάζονται επικοινωνία με τον γιατρό χωρίς καθυστέρηση.

Πότε προτείνεται η αφαίρεση της χοληδόχου κύστης

Η χολοκυστεκτομή χρησιμοποιείται κυρίως για τις πέτρες στη χολή και τις επιπλοκές τους. Μπορεί να προταθεί όταν οι πέτρες στη χοληδόχο κύστη ή στον χοληδόχο πόρο δίνουν συμπτώματα, όταν υπάρχει φλεγμονή της κύστης, όταν οι πέτρες έχουν προκαλέσει παγκρεατίτιδα ή όταν βρίσκονται μεγάλοι πολύποδες στην κύστη.

Πολλοί ανησυχούν για το πώς θα λειτουργεί η πέψη χωρίς χοληδόχο κύστη. Η κύστη δεν είναι απαραίτητη για την πέψη και οι περισσότεροι άνθρωποι δεν έχουν μόνιμα προβλήματα μετά την αφαίρεσή της. Οι αλλαγές στη διατροφή, από την άλλη, συνήθως δεν αρκούν για να σταματήσουν τα επεισόδια πόνου που προκαλούν οι πέτρες. Η απόφαση για το αν και πότε θα γίνει η επέμβαση παίρνεται εξατομικευμένα, μαζί με τον χειρουργό.

Προετοιμασία: τι κάνετε τις μέρες πριν

Πριν το χειρουργείο γίνεται κλινική εξέταση και, όπου χρειάζεται, εξετάσεις που δείχνουν ότι ο οργανισμός είναι έτοιμος για την επέμβαση και τη γενική αναισθησία. Ο χειρουργός εξηγεί τα οφέλη και τους κινδύνους και στη συνέχεια υπογράφετε τη συγκατάθεση. Είναι η κατάλληλη στιγμή να ρωτήσετε ό,τι σας απασχολεί.

• Δώστε στην ομάδα σας πλήρη λίστα με τα φάρμακα και τα συμπληρώματα που παίρνετε. Ορισμένα, όπως τα αντιπηκτικά, αυξάνουν τον κίνδυνο αιμορραγίας και μπορεί να χρειαστεί να διακοπούν για λίγο, πάντα μόνο με οδηγία του γιατρού.
• Ακολουθήστε ακριβώς την οδηγία για το πότε σταματάτε το φαγητό και τα υγρά. Το πρωί της επέμβασης παίρνετε μόνο τα φάρμακα που έχει εγκρίνει ο γιατρός, με μια γουλιά νερό.
• Κάντε ντους το προηγούμενο βράδυ ή το πρωί και μην ξυρίσετε την κοιλιά.
• Ετοιμάστε μια μικρή τσάντα για ενδεχόμενη διανυκτέρευση, με είδη προσωπικής υγιεινής και άνετα ρούχα.
• Κανονίστε κάποιον να σας γυρίσει στο σπίτι και να μείνει μαζί σας το πρώτο βράδυ.

Πώς γίνεται η επέμβαση

Η επέμβαση γίνεται με γενική αναισθησία, οπότε κοιμάστε σε όλη τη διάρκειά της. Ο χειρουργός κάνει μια μικρή τομή κοντά στον ομφαλό και περνά από εκεί ένα λεπτό σωληνάκι. Μέσα από αυτό εισάγεται αέριο που φουσκώνει ελαφρά την κοιλιά, ώστε να δημιουργηθεί χώρος για να δουλέψει. Μια μικρή κάμερα μεταφέρει την εικόνα σε οθόνη και από άλλες μικρές τομές περνούν τα λεπτά εργαλεία. Στις περισσότερες επεμβάσεις χρειάζονται 3 ή 4 τομές και η κύστη αφαιρείται από μία από αυτές. Η διάρκεια είναι συνήθως 1 έως 2 ώρες.

Κατά τη διάρκεια της επέμβασης μπορεί να γίνει ακτινογραφία, για να ελεγχθεί αν υπάρχουν πέτρες στον χοληδόχο πόρο. Οι τομές κλείνουν με ράμματα, συρραπτικά, ταινίες ή ιστική κόλλα. Αναλυτική περιγραφή, από τη διάγνωση ως την ανάρρωση, θα βρείτε στη σελίδα για τη λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή του Δρ. Ιωάννη Μίντζηρα, γενικού χειρουργού στην Αθήνα με έμφαση στη λαπαροσκοπική και ελάχιστα επεμβατική χειρουργική.

Όπως κάθε επέμβαση, έχει μικρό κίνδυνο επιπλοκών, όπως διαφυγή χολής, αιμορραγία, λοίμωξη ή τραυματισμό γειτονικών οργάνων, για παράδειγμα του χοληδόχου πόρου. Σε ορισμένες περιπτώσεις ο χειρουργός αποφασίζει να συνεχίσει με ανοιχτή επέμβαση και μεγαλύτερη τομή. Αυτό μπορεί να συμβεί όταν η κύστη έχει έντονη φλεγμονή ή ουλές, όταν υπάρχουν συμφύσεις από παλαιότερο χειρουργείο στην κοιλιά, σε παχυσαρκία, όταν η ορατότητα δεν είναι καλή ή όταν παρουσιαστεί αιμορραγία. Η μετατροπή δεν θεωρείται επιπλοκή όταν είναι η πιο ασφαλής επιλογή. Η ανοιχτή επέμβαση σημαίνει συνήθως λίγες μέρες στο νοσοκομείο και 4 έως 6 εβδομάδες μέχρι την πλήρη δραστηριότητα.

Οι πρώτες ώρες και η επιστροφή στο σπίτι

Πολλοί άνθρωποι επιστρέφουν σπίτι την ίδια μέρα, ενώ άλλοι μένουν ένα βράδυ στο νοσοκομείο. Συνήθως φεύγετε όταν μπορείτε να τρώτε και να πίνετε χωρίς πόνο και να περπατάτε χωρίς βοήθεια.

• Πόνος στις τομές και στην κοιλιά είναι αναμενόμενος τις πρώτες μέρες και ανακουφίζεται με τα παυσίπονα που θα σας προτείνει ο γιατρός.
• Πόνος στον ώμο μπορεί να εμφανιστεί από το αέριο της επέμβασης και συνήθως υποχωρεί μέσα σε 24 έως 48 ώρες.
• Ναυτία ή έμετος μπορεί να υπάρξει και συνήθως βελτιώνεται σε μία με δύο μέρες.
• Το περπάτημα ενθαρρύνεται από νωρίς. Σκάλες μπορείτε συνήθως να ανεβείτε από την ίδια μέρα και ντους να κάνετε την επόμενη.

Ανάρρωση τις επόμενες εβδομάδες

Η ανάρρωση μετά από λαπαροσκοπική επέμβαση διαρκεί συνήθως περίπου μία εβδομάδα, με διαφορές από άνθρωπο σε άνθρωπο.

• Τομές: ακολουθήστε τις οδηγίες για τη φροντίδα τους. Το επίθεμα συχνά αφαιρείται μετά από λίγες μέρες και ορισμένα ράμματα απορροφώνται μόνα τους. Θα σας πουν αν χρειάζεται επίσκεψη για αφαίρεση ραμμάτων.
• Διατροφή: συνεχίστε με κανονική, ισορροπημένη διατροφή. Τις πρώτες μέρες τα μικρά γεύματα είναι συνήθως πιο εύκολα. Κάποιοι έχουν περιστασιακά πιο μαλακές κενώσεις, που συνήθως βελτιώνονται με τον καιρό.
• Οδήγηση: οδηγείτε ξανά όταν μπορείτε να φρενάρετε απότομα χωρίς πόνο και δεν παίρνετε ισχυρά παυσίπονα.
• Εργασία: η επιστροφή γίνεται συνήθως σε 1 έως 2 εβδομάδες, ανάλογα με τη δουλειά. Όσοι σηκώνουν βάρη ή στέκονται όρθιοι πολλές ώρες μπορεί να χρειαστούν περισσότερο χρόνο.
• Άσκηση: ξεκινήστε με ελαφριά δραστηριότητα, αυξήστε σταδιακά και αποφύγετε την έντονη άσκηση στην αρχή.
• Επανέλεγχος: συνήθως προγραμματίζεται επίσκεψη στον χειρουργό 2 έως 3 εβδομάδες μετά την επέμβαση.

Πότε επικοινωνείτε με τον γιατρό

Επικοινωνήστε με τον χειρουργό σας χωρίς καθυστέρηση αν εμφανίσετε:

• πυρετό πάνω από 38,5°C,
• έντονο πόνο ή φούσκωμα στην κοιλιά,
• κιτρίνισμα στο δέρμα ή στα μάτια,
• ναυτία ή έμετο που δεν σας αφήνει να φάτε ή να πιείτε,
• αίμα ή πύον από τις τομές ή κοκκινίλα που απλώνεται γύρω τους,
• πόνο που δεν υποχωρεί με τα παυσίπονα,
• δυσκολία στην αναπνοή ή επίμονο βήχα.

Κάθε άνθρωπος και κάθε επέμβαση έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες, γι’ αυτό οι οδηγίες της χειρουργικής ομάδας προηγούνται πάντα από τις γενικές πληροφορίες. Μια σύντομη λίστα με ερωτήσεις πριν το ραντεβού, για τα φάρμακα, τη νηστεία, την άδεια από τη δουλειά και τη βοήθεια στο σπίτι, βοηθά να οργανωθούν καλύτερα οι πρώτες μέρες μετά το χειρουργείο.

Πηγές

• NHS, Recovering from gallbladder removal. https://www.nhs.uk/conditions/gallbladder-removal/recovery/
• SAGES, Gallbladder Removal Surgery (Cholecystectomy), SAGES Patient Information. https://www.sages.org/publications/patient-information/patient-information-for-laparoscopic-gallbladder-removal-cholecystectomy-from-sages/
• Mayo Clinic, Cholecystectomy (gallbladder removal). https://www.mayoclinic.org/tests-procedures/cholecystectomy/about/pac-20384818

Σχετικοί οδηγοί

Σεμίνωμα ή μη σεμίνωμα και τι σημαίνει για τη θεραπείαΌταν ένας όγκος στον όρχι αφαιρείται και εξετάζεται στο μικροσκόπιο, η πρώτη ερώτηση που απαντά η...Μιτοχόνδρια και βιταμίνες: τι ξέρουμε για την παραγωγή ενέργειαςΤα μιτοχόνδρια αναφέρονται συχνά ως τα «εργοστάσια ενέργειας» του κυττάρου, και γύρω τους έχει χτιστεί μια...Πόνος στις αρθρώσεις: τι εξετάζει ο ρευματολόγος και πότεΟ πόνος στις αρθρώσεις είναι από τα πιο συχνά προβλήματα που οδηγούν κάποιον στον γιατρό. Η...